Quý I/2026 chứng kiến làn sóng nợ xấu gia tăng tại nhiều ngân hàng khi tổng quy mô nợ xấu của 27 nhà băng niêm yết tiến sát mốc 300.000 tỷ đồng. Trong đó, BIDV và Sacombank là hai ngân hàng có số dư nợ xấu vượt 40.000 tỷ đồng, còn nhiều nhà băng khác ghi nhận tốc độ tăng hai chữ số chỉ sau ba tháng đầu năm.
Theo số liệu tổng hợp từ báo cáo tài chính quý I/2026 của 27 ngân hàng niêm yết, tổng nợ xấu tính đến cuối tháng 3 đạt khoảng 292.160 tỷ đồng, tăng hơn 28.000 tỷ đồng so với cuối năm 2025, tương ứng mức tăng khoảng 11%.
Phần lớn ngân hàng đều ghi nhận xu hướng nợ xấu đi lên. Trong nhóm khảo sát, chỉ có một số ít nhà băng ghi nhận nợ xấu giảm gồm VietinBank, NamABank và ABBank.
Xét về quy mô tuyệt đối, BIDV hiện là ngân hàng có lượng nợ xấu lớn nhất hệ thống với 42.655 tỷ đồng, tăng thêm 7.678 tỷ đồng chỉ sau một quý, tương đương mức tăng 22%. Đây cũng là ngân hàng có mức tăng nợ xấu mạnh nhất xét về giá trị tuyệt đối.
Sacombank đứng thứ hai với 41.498 tỷ đồng nợ xấu. Dù quy mô lớn, tốc độ tăng của ngân hàng này tương đối thấp hơn mặt bằng chung khi chỉ tăng khoảng 3% so với cuối năm trước.
VPBank tiếp tục nằm trong nhóm ngân hàng có áp lực nợ xấu cao với quy mô lên tới 37.284 tỷ đồng, tăng thêm gần 5.820 tỷ đồng, tương đương mức tăng 18%. Đây là mức tăng lớn thứ hai toàn hệ thống trong quý I.
Một số ngân hàng lớn khác cũng ghi nhận nợ xấu phình to như MB tăng lên gần 15.950 tỷ đồng, SHB lên hơn 16.300 tỷ đồng, trong khi Vietcombank vượt 10.800 tỷ đồng nợ xấu.
Ở nhóm ngân hàng tầm trung, nhiều nhà băng ghi nhận mức tăng đáng chú ý như OCB, LPBank, Eximbank, SeABank hay Techcombank. Theo giới phân tích, áp lực nợ xấu hiện không chỉ tập trung ở nhóm ngân hàng nhỏ mà đang lan rộng ra toàn hệ thống trong bối cảnh tín dụng tăng nhanh trở lại.
Báo cáo của một số công ty chứng khoán cho thấy tỷ lệ nợ nhóm 2 - nhóm nợ cần chú ý - cũng đang tăng tại nhiều ngân hàng. Đây thường được xem là tín hiệu sớm phản ánh nguy cơ nợ xấu tiếp tục gia tăng trong các quý tiếp theo nếu môi trường kinh doanh chưa cải thiện mạnh.
Không chỉ quy mô nợ xấu tăng, tốc độ gia tăng tại nhiều ngân hàng cũng khiến giới phân tích chú ý. TPBank là một trong những trường hợp nổi bật khi nợ xấu tăng tới 48% chỉ sau ba tháng, lên gần 5.850 tỷ đồng.
Một số ngân hàng quy mô nhỏ thậm chí ghi nhận mức tăng cao hơn. BacABank tăng khoảng 68%, PGBank tăng 64%, trong khi VietBank và Saigonbank cùng ghi nhận mức tăng khoảng 20%.
Theo các chuyên gia tài chính, áp lực nợ xấu gia tăng phản ánh khó khăn còn kéo dài ở nhiều nhóm khách hàng doanh nghiệp và cá nhân, đặc biệt trong các lĩnh vực bất động sản, xây dựng và tiêu dùng. Việc tín dụng phục hồi nhanh trong khi sức khỏe tài chính của doanh nghiệp chưa cải thiện đồng đều cũng làm tăng rủi ro phát sinh nợ xấu mới.
Trong bối cảnh đó, nhiều ngân hàng đang phải tăng mạnh chi phí dự phòng rủi ro tín dụng để củng cố bộ đệm tài chính. Một số nhà băng như BIDV, VPBank hay MB đều ghi nhận chi phí dự phòng tăng cao trong quý đầu năm nhằm ứng phó với áp lực chất lượng tài sản.
Theo giới phân tích, việc duy trì tỷ lệ bao phủ nợ xấu cao sẽ tiếp tục là ưu tiên của ngành ngân hàng trong năm nay, đặc biệt khi môi trường lãi suất vẫn neo ở mức cao và áp lực trả nợ của doanh nghiệp chưa giảm đáng kể.
Dù vậy, bức tranh không hoàn toàn tiêu cực. VietinBank là một trong số ít ngân hàng ghi nhận nợ xấu giảm khi quy mô nợ xấu giảm hơn 1.300 tỷ đồng, tương đương giảm khoảng 6%. NamABank cũng giảm khoảng 14%, trong khi ABBank giảm nhẹ so với cuối năm ngoái.
Một số chuyên gia cho rằng áp lực nợ xấu hiện nay phần nào phản ánh quá trình “bộc lộ” rủi ro sau giai đoạn cơ cấu nợ và hỗ trợ khách hàng kéo dài những năm trước. Tuy nhiên, nếu kinh tế phục hồi tích cực hơn trong nửa cuối năm và thị trường bất động sản dần cải thiện thanh khoản, tốc độ gia tăng nợ xấu có thể chậm lại.
Trong ngắn hạn, chất lượng tài sản vẫn được xem là một trong những yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng tới lợi nhuận ngành ngân hàng năm 2026, bên cạnh tăng trưởng tín dụng và xu hướng lãi suất.
Thiên Ân